दातांची काळजी-४

विषय:- दातांची काळजी-भाग ४

अक्कलदाढ कोणत्या वयात येते ?

आपल्या तोंडात सर्वसाधारणपणे ३२ दात असतात.

सर्वसाधारणपणे,ह्यासाठी म्हटलं की खूप लोकांना चार अक्कलदाढा येतच नाहीत ..

काही वेळा लोकांना दोन किंवा तीनच अक्कलदाढा येतात.
अक्कलदाढेचा आणि अकलेचा काहीही संबंध नाही बरं...ज्या वेळेत अक्कल येते (थोडीफार),त्यावेळेतच अक्कलदाढा उगवत असल्याने त्यांना अक्कलदाढ
हे नाव पडलं आहे !!!

सगळयात शेवटी येणारी दाढ म्हणजे अक्कलदाढ !

साधारणपणे वय वर्षे १७ ते २५ ह्या काळात अक्कलदाढ येऊ शकते.तोंडात चार कोपऱ्यात अशा चार दाढा येतात.बऱ्याच वेळेला त्या सरळ येतात. पण अक्कलदाढा वेड्यावाकड्या येण्याचंच प्रमाण अधिक आहे ..

    का बरं असं ? ह्या प्रश्नाचे उत्तर शोधण्यासाठी आपल्याला आदिमानवाच्या गुहेत,म्हणजे आदिमानवाच्या काळात जावं लागेल ...

आदिमानवाचा जबडा खूप मोठा होता ,दात ही मोठे असायचे.ह्यात बदल झाला तो

१.उत्क्रांतीमुळे - ह्यामुळे जबड्याचा आकार छोटा झाला.

२.तसेच बदलत्या आहारामुळेही,
जसं पूर्वी आदिमानव कच्चे मांस व फळे खत होता ,आता तो शिजवलेलं  अन्न खाऊ लागला ..

३.अन्नपदार्थांचं मऊ असणं; दातांचे घर्षण कमी करू लागले .

४.ह्या सर्वांमुळे दातांचा व जबड्याचा आकार कमी झाला .

५.छोटा जबडा व मोठे दात ह्या परिस्थितीत सर्वात शेवटी येणाऱ्या दाढांना जागा न मिळाल्याने त्या वाकड्या येऊ लागल्या ,किंवा हाडा रुतून बसू लागल्या आणि
अक्कलदाढ (कु)प्रसिद्ध झाली ..

अ) काय होतं जेव्हा अक्कलदाढ नीट येते....

तेव्हा रुग्णांना काही त्रास होत नाही ,कधीकधी तिच्या स्थानामुळे  ती नीट साफ करता येत नाही ,तेव्हा  ती किडू शकते ..तिला कीड लागली आणि शेजारील दातही नीट साफ न झाल्यामुळे किडू शकतो.आणि दाढदुखीचा त्रास होतो.अशा परिस्थितीत खूप किडलेली अक्कलदाढ काढावीच लागते.

ब) जेव्हा अक्कलदाढ नीट येत नाही तेव्हा मात्र ती तिरपी उगवते,हाडात अडकून बसते किंवा वर अर्धवट येते ,अशी अक्कलदाढ रुग्णांसाठी खूप त्रासदायक ठरते.

रुग्णाना काय काय त्रास  होतात ते आपण पाहू..

१.प्रचंड असहनीय वेदना होणे .
२.दाढे भोवतालची हिरडी सुजणे,त्यात पू होणे,
३.तोंड सुजणे
४.तोंड व्यवस्थित उघडता न येणे.
५.म्हणजेच घास घेताना पूर्ण घास तोंडात न घालता येणे .
६.त्या बाजूच्या हिरड्या ,दात,गाल दुखणे,डोके व कान दुखणे
७.चावताना जीभ चावली जाणे.
८.वरच्या अक्कलदाढेमुळे गाल घासला जाणे. इ.
९.ह्या अक्कलदाढीमुळे अगोदरची दाढ किडणे..(स्वच्छता न ठेवता आल्याने)

आपण घ्यायची काळजी व उपाय :

१.आपल्याला अक्कलदाढ येते आहे असं कळल्यास दात स्वच्छ ठेवण्याची काळजी घ्यावी.

२.शेवटपर्यंत ब्रश पोहोचत नाही अशा वेळेस आपण बोट शेवटपर्यंत फिरण्याचा प्रयत्न करावा.

३.अशा वेळी माऊथ वॉशही दाढ व आजूबाजूची हिरडी स्वच्छ ठेवण्याकरिता वापरता येतो.

४.त्रास /वेदना होत असतील तर दंतरोगतज्ञाना दाखवावे.

५. तेव्हा डॉक्टर प्रतिजैविके व वेदनाशामक औषधे  दुखणं व जन्तु संसर्ग कमी होण्यासाठी देतात ती वेळेवर घ्यावीत.

६.कधीकधी 'क्ष किरण' फोटो काढावा लागतो जेणेकरून दाढ कुठे अडकली आहे ते कळते व दाढ काढताना सोपे जाते.

७.हाडात अडकली असल्यास दन्त शल्यचिकित्सक (ओरल सर्जन) ला बोलावून छोटीशी शस्त्रक्रिया करून अक्कलदाढ काढता येते.

सारांशरूपात असं सांगता येईल,

'अक्कलदाढ'  जेव्हा त्रास देते तेव्हा आपल्या दंतरोगतज्ञांच्या सल्ल्यानेच  उपाय करावेत व वेदनामुक्ती मिळवावी..हे नक्की अकलेचं काम आहे.

🔷सल्ला-अधिक माहितीसाठी डॉक्टरांचा सल्ला जरूर घ्या!🔷

धन्यवाद!

डॉ. अर्चना चव्हाण(दंतरोगतज्ञ)-९८५०९८८५४१
वैद्यकीय गट

#ज्ञानभाषामराठीप्रतिष्ठान
#सर्वत्रमराठी